តើអ្វីជា PHP?

PHP គឺជា ភាសាម៉ាស៊ីនមេ (Server Side Script) សំរាប់អភិវឌ្ឍន៍គេហទំព័រមួយដែល ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអ្នកអភិវឌ្ឍន៍គេហទំព័រជាច្រើន ។  ដើមឡើយ PHP  មកពីពាក្យ Personal Home Page ប៉ុន្តែត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរដោយ GNU ។ មកដល់បច្ចុប្បន្ន PHP ត្រូវបាន ហៅថា Hypertext Preprocessor ។  PHP  មានសមត្ថភាពបង្កើតគេហទំព័រដែលមានលក្ខណៈប្រែប្រួល (Dynamic Website) ។ PHP ត្រូវបានអ្នកអភិវឌ្ឍន៍គេហទំព័រប្រើប្រាស់ជាច្រើនពាស ពេញពិភពលោកដោយ PHP មានភាពងាយស្រួលក្នុងការសិក្សា និងលក្ខណៈពិសេស ច្រើន ។ PHP ត្រូវបានផ្តល់ឈ្មោះជាផ្លូវការ  Hypertext  Preprocessor  ជាភាសាដែលដំណើការនៅ លើ Web Server ដែលជាទូទៅត្រូវបានសរសេរក្នុងបិរបទ HTML ប៉ុន្តែមិនដូច HTML page ធម្មតានោះទេ ។ PHP script មិនត្រូវបានបញ្ជូនទៅអោយ Client ដោយ Server ផ្ទាល់នោះទេ វាធ្វើការបញ្ជូនដោយ PHP engine ។ PHP code ដែលស្ថិតនៅក្នុង script អាចប្រើដើម្បីធ្វើការ ជាមួយ Databases, បង្កើតជារូបភាព, ទាញយក និងបញ្ចូលទិន្នន័យ ឬកែប្រែទិន្នន័យដែល មាននៅក្នុង files ឬធ្វើការទំនាក់ទំនងទៅកាន់ Remote Server ព្រមជាមួយនឹងលទ្ធភាពជា ច្រើនទៀត ។

ប្រវត្តិរបស់ PHP

នៅក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៧ លោក Rasmus បន្តការអភិវឌ្ឍន៍ PHP/FI 2   រហូតមកល់ខែវិចិ្ឆកា ឆ្នាំ ដដែលបន្ទាប់ពី លោក​ Audi Gutmans ហើយនិង លោក  Zeev Suraski បានប្រទះឃើញនូវ PHP/FI  ចំ ពេលដែលពួកគេកំពុងស្វែងរកនូវភាសាដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍នូវគំរោងបង្កើតនូវ e-commerce solution សំរាប់ សាកលវិទ្យាល័យរបស់ពួកគេ​ ។ ពួកគេបានអោយដឹង PHP/FI ពុំទាន់មានលទ្ធភាពគ្រប់គ្រាន់នៅឡើយហើយខ្វះខាតនូវលក្ខណៈពិសេសជាច្រើន។ ចំណុចមួយដែលមានការចាប់អារម្មណ៍ជាងគេគឺ while loop ដែលពួកគេនឹងត្រូវប្រតិបត្តិ ។ PHP 3 លោក Zeev និង Andi សំរេចចិត្តសរសេរ scripting language ឡើងវិញប៉ុន្តែពុំវត្តមាន Rasmus ចូលរួមដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍នូវ PHP 3 ឡើយ ហើយបានផ្តល់នូវឈ្មោះថ្មីថា Hypertext Preprocessor ដើម្បីបញ្ជាក់ថា PHP គឺជាផលិតផលផ្សេងមួយទៀតហើយនឹងមិនត្រឹមតែ យកមកប្រើសំរាប់តែការងារផ្ទាល់ខ្លួននោះទេ ។ លោក Zeev និង Andi  ក៏បានបង្កើតនូវ extension API ដែល API បង្កើតថ្មីនេះវាមានលទ្ធភាពបំពេញនូវការងារជាច្រើនដូចជា accessing database, spell checkers ហើយងនឹងបច្ចេកវិទ្យាដទៃៗទៀត ដែលធ្វើអោយមានការ ចាប់អារម្មណ៍ពីសំណាក់អ្នកអភិវឌ្ឍន៍ជាច្រើនមកចូលរួមក្នុងគំរោង PHP ។ នៅខណៈ ពេលនោះដែរ PHP ក៏ត្រូវបានបញ្ចេញនូវជំនាន់ថ្មីរបស់ខ្លួនគឺ PHP 3 នៅថ្ងៃទី ៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៩៨ ដែលតាមការប៉ាន់ស្មាន PHP នឹងត្រូវបានដំឡើងប្រមាណជាង ៥០០០០ domains  ប៉ុន្តែជាមួយតួលេខពិតប្រាកដ លើដំបូងរបស់ PHP ត្រូវបានគេដំឡើងច្រើនជាងមួយលាន Domain ទៅទៀត ។

PHP 4

នៅក្រោយឆ្នាំ ១៩៩៨ លោក Zeev និង លោក Andi ងាកទៅពិនិត្យលើការងារ PHP 3 ហើយពួកគេមានគំនិតថាពួកគេអាចសរសេរនូវ script language ឡើងវិញអោយមាន លក្ខណៈល្អប្រសើរជាមុនទៅទៀតក្នុងខណៈពេលដែល PHP 3 កំពុងបន្តការធ្វើសម័្ពន្ធ និង ប្រតិបត្តិការនោះ PHP 4 ក៏ចាប់ផ្តើមបង្កើតនូវគំរូថ្មី គឺ “compile first, execute late.” ។ ពួកគេ បានស្វែងរកអ្វីថ្មីសំរាប់ក្រុមហ៊ុន Zend Technologies Ltd គឺជា Software ។  ដំណាក់កាល នៃ ការ compile មិនត្រូវបាន compile  PHP script អោយទៅជា machine code នោះទេវាជំនួស ដោយការ compile ទៅជា byte code ដែលធ្វើការប្រតិបត្តិដោយ Zend Engine (Zend មកពី ពាក្យថា Zeev និង Andi) ។ ពួកគេបានខិតខំប្រឹងប្រែងបង្កើនវវិត្តន៍ និងរៀបចំអោយភាសា PHP មានមូលដ្ឋានលើ Web Application ។ វិធីសាស្រ្តថ្មីសំរាប់ការប្រតិបតិ្ត Script នេះអាចធ្វើអោយ PHP 4 ដំណើរការបានល្អប្រសើរ ច្រើនជា PHP 3 ហើយត្រូវបានដាក់បង្ហាញនូវ PHP 4 នេះក្នុងខែឧសភា ឆ្នាំ២០០២ ប៉ុន្តែ ដោយមានការផ្លាស់ប្តូរនៅក្នុងភាសានេះជាបន្តបន្ទាប់ទើប PHP 4 បានបង្កើតនូវជំនាន់ របស់ខ្លួនជា PHP 4.1.0 នឹងបង្ហាញនូវ Superglobals ដូចជា $_GET និង $_POST ។ ដែល Superglobals  នេះអាចយកមកប្រើប្រាស់ពីខាក្នុង Function ដោយមិនចាំបាច់ប្រើ global keyword ។ រហូតដល់ជំនាន់ចុងក្រោយរបស់ PHP 4 ត្រូវបានបង្ហាញចុងក្រោយបង្អស់ នៅថ្ងៃ ២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០០២ ។ PHP 5

ដោយមានតំរូវការជាច្រើននូវលក្ខណៈរបស់ object-oriented លោក Andi ក៏មានគំនិត សរសេរនូវ Object-Oriented  សំរាប់ជាផ្នែកនៃ Zend Engine ។ លោក Zeev និង លោក Andi បានសរសេរនូវឯកសារអំពី “Zend Engine II : Feature Overview and Design”  ហើយចាប់ផ្តើម ពិភាក្សាគ្នាអំពី PHP ទៅថ្ងៃអនាគតដែលក្នុងជំនាន់ PHP 5 នេះមានចំណុចជាច្រើនដែល នឹងត្រូវកែប្រែ បន្ថែម ឬរំលោះចោល ។ PHP មិនត្រឹមតែប្រែប្រួលដោយអាចអោយ ប្រើប្រាស់នូវលក្ខណៈ Object-Oriented Programing (OOP) ប៉ុណ្ណោះនោះទេ វាថែមទាំងផ្ទុកនូវ មុខងារថ្មីៗជាច្រើនដែលបញ្ចូលជាមួយមុខងារសំរាប់ XML ហើយជាពិសេសនោះ គឺ SimpleXML extension ដែលធ្វើអោយមានភាពងាយស្រួល

 

ក្នុងការសំរបសំរួលជាមួយ​ឯកសារ XML និង SOAP ឬ MySQLi ថ្មីហើយ​នឹង extension ផ្សេងៗទៀតដែលជាចំណុចសំខាន់នៅក្នុង PHP ។

លោក Rasmus Lerdorf គឺជា អ្នកដែលបង្កើតជាមូលដ្ឋាននៃ PHP Project ក្នុង១៩៩៤ ហើយបានបែងចែក Project នោះជា​ Open Source និង Project ផ្សេងៗ ជាច្រើនទៀតជារៀងរាល់ឆ្នាំ ។ លោក Rasmus Lerdorf  ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកដែល បង្កើត២ជំនាន់ (PHP 1.0 និង PHP 2.0)  នៃភាសា PHP ដំបូងគេ ។

គេរំពឹងថា PHP 5 នឹងអាចក្លាយជាអ្នកនាំមុខគេ នៅលើទីផ្សារនៃ ការអភិវឌ្ឍន៍ Website ។ មកដល់បច្ចុប្បន្ននេះភាសា PHP បានអភិវឌ្ឍន៍ដល់ PHP 6.0 ហើយ ។

ដំណើរការរបស់ PHP

PHP គឺជាភាសាម៉ាស៊ីនមេមួយដែលសរសេរជាមួយ PHP និងភាសាដទៃទៀតដើម្បីបង្កើតគេហទំព័រហើយម៉ាស៊ីនមេជាអ្នកបកប្រែកូដប្រើប្រាស់

Web Server រួចធ្វើការ បញ្ជូនទៅកាន់ Web ។ ប្រសិនបើយើង View Source Code នោះយើងមិនអាចមើល កូដរបស់ PHP ឃើញទេ ព្រោះម៉ាស៊ីនមេបានធ្វើបកប្រែដូចនោះទៅជា HTML Code ទើប បង្ហាញលទ្ធផលនៅលើ Web

 

ខាងក្រោមនេះដំណើរការនៃ PHP